Katarzyna Drogosz – Fortepiano
(Peter Anton Mooser, c.1800, Vienna)

Szeroko pojęta muzyka klawiszowa stanowi trzon twórczości Franza Xavera Wolfganga Mozarta. (...)

Co ciekawe, już najwcześniejsze utwory ujawniają własny styl kompozytora. Nawet tzw. Rondo F-dur WV VII:1 (a w istocie forma sonatowa) „porzuca” ścieżki wyznaczone przez Wolfganga Amadeusza Mozarta i Josepha Haydna, którzy stanowiliby tutaj najbardziej oczywiste wzorce. Rondeau F-dur op. 4, choć bliskie tej pierwszej kompozytorskiej próbie, jest jednak o wiele dojrzalsze i zaskakuje bogactwem technik fortepianowych oraz wyszukanymi modulacjami.

Intencje twórcze stają się całkowicie jasne w Sonacie G-dur op. 10, najszerzej zakrojonym i najambitniejszym dziele szesnastoletniego wówczas kompozytora. Wzorzec Beethovena został tu ograniczony do zastosowania czteroczęściowego układu z menuetem lub scherzem jako jedną z części. Żadne z ogniw nie próbuje jednak choćby w niewielkim stopniu naśladować heroicznego stylu Beethovena. Podobnie jak w wielu utworach Schuberta (który wówczas nawet jeszcze nie zaczął swej muzycznej kariery), czuje się tu wpływ muzyki tanecznej, szczególnie w trzeciej i czwartej części.(...)

Niewielka liczba utworów i ich nieznaczne rozpowszechnienie jeszcze za życia kompozytora utrudniają wyznaczenie właściwego miejsca Franza Xavera Mozarta w historii muzyki fortepianowej. Wydaje się jednak, że był jednym z pierwszych, którzy mieli swój wkład do stylu zwanego polskim lub rosyjskim. W wielu utworach fortepianowych napisanych w Podkamieniu, Smolance czy Lwowie wykorzystywał melodie słowiańskie. Niektóre z tego typu ludowych melodii już wcześniej zyskały zainteresowanie zachodnich kompozytorów, o czym dobitnie świadczą choćby Kwartety op. 59 (1806) Beethovena, zwane Kwartetami Razumowskiego lub Rosyjskimi. Franz Xaver Wolfgang skomponował całą serię cykli wariacyjnych opartych na tematach rosyjskich. Wśród nich znajdują się Wariacje na temat jak dotąd niezidentyfikowanej rosyjskiej pieśni, które opubli.......
more