Namysł nad partycypacją rozpoczynamy z typowym dla tego zjawiska wczesnym entuzjazmem – pełni wiary, że muzyka może być narzędziem zmiany. Z podobnego założenia wychodzi otwierający numer tekst Katarzyny Dei, zwracający uwagę, że „niemal w każdym obszarze wykluczeń społecznych znajdziemy przykłady działań muzycznych, które starają się im przeciwdziałać”. Myśl ta podejmowana jest w kolejnych tekstach działu PRZECIW WYKLUCZENIOM: Sigrún Sævarsdóttir-Griffiths w rozmowie z Magdaleną Barszcz opowiada o swojej pracy z osobami w kryzysie bezdomności, dyrygentka Agnieszka Zińczuk przedstawia wyzwania w prowadzeniu chórów wielokulturowych, kuratorka Małej Warszawskiej Jesieni Paulina Celińska odpowiada na pytania Krzysztofa Marciniaka o udostępnianie świata muzyki współczesnej dzieciom, zaś Małgorzata Kęsicka uwrażliwia na potrzeby odbiorców w spektrum autyzmu. Zamykający dział George Lewis podkreśla, że obawa przed dyskursem tożsamościowym jest tak naprawdę obroną dominującej tożsamości, a żeby przeciwdziałać nierównościom w sztuce, czasem wystarczy „drobny akt kuratorstwa”.
W ramach działu DŹWIĘKI SPOŁECZNOŚCI MIEJSKICH Kasia Jaroch opisuje blaski i cienie współpracy muzyków reprezentujących scenę klubową z władzami miasta, zaś temat odpowiedzialności animatorów lokalnych społeczności podejmuje Zorka Wollny w rozmowie z Agatą Pasińską. Dwa projekty badające pejzaż dźwiękowy, czyli amerykański UrbanRemix i łódzkie Głosy Starego Polesia, przybliżają Małgorzata Heinrich i Justyna Anders-Morawska. Wreszcie Wojtek Krzyżanowski opisuje społeczność skupioną wokół specyficznej przestrzeni artystycznej – poznańskiego Kołorkingu Muzycznego.
WSPÓLNOTY AKTYWNYCH SŁUCHACZY odchodzą od przyjętego na początku przekonania o niewinności partycypacji. Antoni Michnik przywołuje różne przypadki koncertowych skandali i wyrazistych reakcji publiczności. Antymanifest partycypacji kreśli następnie Monika Żyła, a Rafał Zapała....... więcej